ช่องคลอดแห้งในวัยทอง หรือ Vaginal Atrophy เป็นภาวะที่พบได้บ่อยในผู้หญิงอายุ 45 ปีขึ้นไป โดยสถิติพบว่า 50 – 60% ของผู้หญิงวัยทองมีอาการนี้ สาเหตุหลักเกิดจากฮอร์โมนเอสโตรเจนที่ลดลง ส่งผลให้เยื่อบุช่องคลอดบางลง ขาดความชุ่มชื้น และมีความยืดหยุ่นน้อยลง ภาวะนี้สามารถส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตและความสัมพันธ์กับคู่สมรส แต่อย่ากังวลไป เพราะอาการนี้สามารถรักษาและบรรเทาอาการได้
แล้วสาเหตุอะไรบ้าง? ที่ทำให้เกิดอาการช่องคลอดแห้งในวัยทอง
- การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน
ฮอร์โมนเอสโตรเจน นอกจากจะมีผลต่อความแข็งแรงของผนังช่องคลอด ยังมีผลต่อสมดุลของระบบนิเวศในช่องคลอด เมื่อขาดเอสโตรเจนจึงทำให้สมดุลของช่องคลิอดเปลี่ยนไปนั้นเอง นอกจากการถูกตัดรังไข่และไม่ได้ใช้ฮอร์โมนทดแทน ก็เป็นอีกหนึ่งสาเหตุที่ทำให้เกิดอาการช่องคลอดแห้งในวัยทอง
- ปัจจัยทางกายภาพ
การขาดการมีเพศสัมพันธ์อย่างสม่ำเสมอก็เป็นอีกหนึ่งสาเหตุได้เช่นกัน เพราะอาจทำให้ให้ช่องคลอดเสื่อมช้าลงจากการทำให้มีเลือดมาเลี้ยงช่องคลอดมากขึ้น หรือเกิดจากความต้องการทางเพศต่ำ หรือปัญหาทางเพศอื่นๆ ซึ่งในทางกลับกันภาวะช่องคลอดแห้งในวัยทองก็อาจทำให้ความต้องการทางเพศลดลงได้เช่นกัน นอกจากนี้ยังมีสาเหตุอื่นๆ อีกเช่น
- การใช้ผลิตภัณฑ์ที่ระคายเคืองต่อช่องคลอง
- การสวนล้างช่องคลอด ทำให้เสียสมดุลของระบบช่องคลอด
- ยาบางชนิด
การทานยาบางชนิดก็เป็นสาเหตุหนึ่งของการเกิดอาการช่องคลอดแห้งได้เช่นกัน เนื่องจากอาจมีผลต่อการลดสารคัดหลั่งทั่วร่างกาย และยาปฏิชีวนะที่มีผลต่อจุลินทรีย์แลคโตบาซิลไล โดยยาที่พบได้ เช่น
- ยาต้านเอสโตรเจน
- ยารักษามะเร็ง
- ยาลดความดัน
- ยาแก้ผ้าต่าง ๆ
อาการช่องคลอดแห้งในวัยทอง มีลักษณะเป็นอย่างไร?
สำหรับอาการช่องคลอดแห้งในวัยทองอาจเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา หรือบางคนอาจมีอาการเป็นระยะ หรือเฉพาะในขณะที่มีเพศสัมพันธ์เท่านั้น โดยอาการที่พบได้จะมีลักษณะ คือ
- ระคายเคือง คัน รวมถึงแสบร้อนบริเวณช่องคลอด
- เจ็บขณะมีเพศสัมพันธ์ หรือมีเลือดออกหลังมีเพศสัมพันธ์
- แสบขัดขณะปัสสาวะ ปัสสะวดเล็ด หรือกลั้นไม่อยู่
- มีตกขาวผิดปกติ
แม้อาการช่องคลอดแห้งในวัยทอง จะไม่ค่อยพบอาการแทรกซ้อนที่มีความร้ายแรงมัก แต่เนื่องจากการขาดเมือกหล่อลื่น อาจทำให้ผนังช่องคลอดระคายเคืองได้ และเกิดแผลบ่อย จึงมีความเสี่ยงติดแบคทีเรียหรือเชื้อราบริเวณช่องคลอดได้ง่าย รวมถึงการติดเชื้อทางเดินปัสสาวะอีกด้วย
วิธีรักษาภาวะช่องคลอดแห้งในวัยทอง
1. ยาทาช่องคลอดแห้งในวัยทอง
เพราะอาการช่องคลอดแห้งในวัยทองเป็นอาการที่สามารถรักษาได้ การใช้ฮอร์โมนเอสโตรเจนทาในช่องคลอดก็สามารถช่วยบรรเทาอาการได้เช่นกัน ซึ่งพบว่าได้ผลดีทั้งชนิดเม็ด ครีม รวมถึงยาสำหรับสอดช่องคลอด
ทั้งนี้ การใช้ยาควรอยู่ในการดูแลของแพทย์ โดยเฉพาะผู้มีปัญหาการใช้ฮอร์โมน เนื่องจากการใช้ยาจะทำให้ระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนในกระแสเลือดเพิ่มด้วยนั่นเอง
2. เพิ่มความชุ่มชื้น
การใช้สารเพิ่มความชุ่มชื้นก็สามารถรักษาอาการช่องคลอดแห้งในวัยทองได้เช่นกัน เพราะสารให้ความชุ่มชื้นที่มีมอยเจอร์ไรเซอร์ ช่วยปกป้องและเคลือบผนังช่องคลอดให้มีความชุ่มชื้น ซึ่งปัจจุบัยมีทั้งรูปแบบเป็นน้ำ เจล หรือเม็ดสอดช่องคลอด และด้วยสารดังกล่าวไม่มีฮอร์โมนที่ส่งผลต่อร่างกาย ทำให้สามารถใช้ได้เป็นระยะเวลานาน
3. การปรับพฤติกรรมดูแลจุดซ่อนเร้น
ปรับพฤติกรรมด้วยการเลือกใช้น้ำยาทำความสะอาดจุดซ้อนเร้นที่ไม่มีฤทธิ์รุนแรง และหลีกเลี่ยงการล้างช่องคลอดบ่อยจนเกินไปเพราะนี่เป็นอีกหนึ่งสาเหตุที่ทำให้เกิดอาการช่องคลอดแห้งในวัยทอง ควรปรับเปลี่ยนเป็นการล้างช่องคลอดให้สะอาดด้วยน้ำธรรมดาที่ไม่ร้อนหรือเย็นจนเกินไป ไม่สวนล้างช่องคลอด ดูแลความสะอาดของกางเกงใน หากใช้แผ่นอนามัยก็ควรเปลี่ยนบ่อยๆ เพื่อป้องกันการหมักหมมหรืออับชื้นนั่นเอง
4. การรับประทานอาหาร
ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการทานอาหารด้วยการรับประทานอาหารที่ช่วยเพิ่มฮอร์โมนเอสโตรเจน โดยเฉพาะถั่วเหลืองและผลิตภัณฑ์จากถั่วเหลือง เพราะมีสารที่ชื่อว่า ไอโซฟลาโวน ซึ่งออกฤทธิ์เหมือนกับฮอร์โมนเอสโตรเจนในร่างกาย
ซึ่งหากใครหารับประทานยาก หรือรับประทานไม่ได้ ปัจจุบันในท้องตลาดก็มีอาหารเสริมหลากหลายชนิดที่มีสารสกัดจากถั่วเหลืองออกมาไม่น้อย ซึ่งหนึ่งในผลิตภัณฑ์ที่เราอยากแนะนำคุณผู้อ่านในวันนี้เป็นผลิตภัณฑ์อาหารเสริม เป็นสูตรที่ได้คุณหมอและเภสัชกรมาร่วมกันค้นคว้าและพัฒนาจนได้รับการรับรองและมีเลขทะเบียนจาก อย. อย่างถูกต้องและปลอดภัย มาพร้อมกับผลงานวิจัยสูงถึง 7 ชิ้น
- ดีเน่ ฟลาโวพลัส (DNAe Flavoplus) สารสกัดเข้มข้นพรีเมียมจากธรรมชาติ “ถั่วเหลือง” เกรดนำเข้าจากประเทศสเปน ที่มีส่วนช่วยในการปรับสมดุลฮอร์โมนร่างกาย ลดอาการที่อาจเกิดขึ้นได้เมื่อเข้าสู่วัยทอง เช่น ช่องคลอดแห้ง ประจำเดือนมาไม่สม่ำเสมอ อาการร้อนวูบวาบตามร่างกาย อาการนอนไม่หลับ เมื่อทานแล้วจะช่วยให้อาการต่างๆ กลับมาดีขึ้น หลับสบาย ตื่นเช้ามาแล้วสดชื่น
- ขณะเดียวกัน ยังมีสารสารสกัดอื่นๆ มากถึง 5 ชนิด เช่น ตังกุยบำรุงเลือดให้ไหลเวียนไปเลี้ยงที่มดลูกได้ดีขึ้น เพิ่มความเปล่งปลั่งมีน้ำมีนวล
- อินูลิน พรีไบโอติก นำเข้าจากเบลเยี่ยม ช่วยปรับสมดุลทางเดินอาหารและลำไส้ และเสริม
สร้างภูมิคุ้มกัน - สารสกัด Organic แครนเบอร์รี่ ช่วยให้ผิวเรียบเนียนกระจ่างใส เพิ่มคอลลาเจน ทำให้ผิวไม่เหี่ยวย่นแก่ก่อนวัยและมีงานวิจัยว่าสามารถลดการติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ ลดอาการแสบขัด กะปริดกะปรอยได้
- สารสกัดจากงาดำ ช่วยบำรุงเส้นผม ลดการอักเสบของกระดูกและข้อ ลดการปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ
- วิธีรับประทาน: ทานครั้งละ 1 แคปซูล หลังมื้ออาหารที่สะดวก
*ควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน
5. การใช้เจลหล่อลื่น
การใช้ชีวิตคู่ร่วมกันนอกจากเรื่องของความเข้าใจของคู่รักแล้ว เรื่องบนเตียงก็มีความสัมพันธ์ไม่แพ้กัน ดังนั้น การเจลใช้หล่อลื่นเข้ามาเป็นตัวช่วยขณะเกิดภาวะช่องคลอดแห้งในวัยทองถือเป็นอีกทางเลือกที่สามารถใช้ได้ ซึ่งช่วยลดอาการเจ็บ แสบ และเพิ่มความต้องการทางเพศเป็นอย่างดี โดยทาบริเวณช่องคลอด ปากช่องคลอด หรืออวัยวะเพศชายก็ได้ ทำให้คุณและคู่รักมีความสุขมากขึ้นขณะทำกิจกรรมได้อย่างหมดห่วง
สรุป
ช่องคลอดแห้งในวัยทองเป็นภาวะที่พบได้บ่อยและสามารถรักษาได้ การเข้าใจสาเหตุและเลือกวิธีการรักษาที่เหมาะสมจะช่วยให้ผู้หญิงวัยทองมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น และการสื่อสารกับคู่รักอย่างเปิดใจไม่ใช่เรื่องน่าอาย แต่จะทำให้เราและคู่เข้าใจถึงปัญหาที่เกิดขึ้นได้อย่างแท้จริง การดูแลตนเองอย่างถูกวิธีและต่อเนื่อง ร่วมกับการใช้ผลิตภัณฑ์ที่เหมาะสม จะช่วยบรรเทาอาการและเพิ่มความมั่นใจในการใช้ชีวิตได้อย่างมีความสุข